# Mercimek Karbon Ayak İzi: 0,9 kg CO₂e/kg Ana Sayfa › Ürünler › Gıda › Mercimek > Mercimek karbon ayak izi 1 kg için 0,9 kg CO₂e'dir. Bu, benzinli bir otomobille yaklaşık 4 km yol gitmeye ve bir ağacın yaklaşık 15 günde emdiği CO₂'ye eşdeğerdir. Sitedeki gıda kategorisinde 22 ürün arasında 18. sırada. Kaynak: Poore & Nemecek 2018. ## Veri kartı | Alan | Değer | |---|---| | Değer | 0,9 kg CO₂e/kg | | Fonksiyonel birim | 1 kg ürün (perakende noktasında) | | Metodoloji | Yaşam döngüsü analizi (LCA) meta-analizi | | Sistem sınırı | Arazi kullanımı değişikliğinden perakende rafına kadar (çiftlik, yem, işleme, taşıma, ambalaj ve perakende dahil; evde pişirme ve gıda atığı hariç) | | Kapsam | Küresel medyan değer (Türkiye'ye özgü ölçüm değil) | | Değişkenlik | Poore & Nemecek (2018), aynı ürünün farklı üreticileri arasında çevresel etkinin 50 kata kadar değişebildiğini gösterir. Üretim yöntemi, verim, yem ve arazi kullanımı değeri belirgin biçimde değiştirir. | | Su ayak izi | 5.900 litre/kg | | Protein başına | 0,6 kg CO₂e/100 g protein | | Emisyon dağılımı | arazi %3, ciftlik %65, isleme %10, tasima %5, ambalaj %5, perakende %12 | ## Mercimek neden düşük karbon ayak izine sahip? Mercimek bir süper gıda: baklagiller toprağa azot bağlayarak gübre ihtiyacını azaltır, tarımsal emisyonları düşürür ve protein açısından ete en yakın bitkisel kaynaktır. ## Bilim mercimek hakkında ne diyor? Sığır etinden 67x daha az emisyon üretir (100g protein başına). Baklagil tarımı toprağı zenginleştirir, sonraki ürünün gübre ihtiyacını %50 azaltır. ## Mercimek tüketiminin sağlık etkisi nedir? Demir, çinko, lif ve folat deposu. Kan şekerini dengeler, kolesterolü düşürür. EAT-Lancet gezegen sağlığı diyetinin temel proteini. ## Türkiye'de mercimek durumu nasıl? Türkiye dünyada kişi başı nohut tüketiminde LİDER (6.65 kg/yıl). Mercimek çorbası ulusal yemek. Bu gelenek zaten düşük karbonlu — korumamız gereken bir miras. ## Mercimek yerine daha düşük karbonlu alternatifler neler? Nohut, kuru fasulye, barbunya — tümü ultra düşük karbonlu protein ## Mercimek karbon ayak izi değeri nasıl hesaplandı, ne kadar kesin? Değer 1 kg ürün (perakende noktasında) içindir. Yöntem: Yaşam döngüsü analizi (LCA) meta-analizi. Sistem sınırı: Arazi kullanımı değişikliğinden perakende rafına kadar (çiftlik, yem, işleme, taşıma, ambalaj ve perakende dahil; evde pişirme ve gıda atığı hariç). Kapsam: Küresel medyan değer (Türkiye'ye özgü ölçüm değil). Poore & Nemecek (2018), aynı ürünün farklı üreticileri arasında çevresel etkinin 50 kata kadar değişebildiğini gösterir. Üretim yöntemi, verim, yem ve arazi kullanımı değeri belirgin biçimde değiştirir. ## Yeşil tercih ipucu 1 kase mercimek çorbası ≈ 0.15 kg CO₂e, 1 hamburger ≈ 2.5 kg CO₂e — 17 kat fark! ## Karşılaştırmalar - [Sığır eti mi mercimek mi?](https://www.yesiltercih.org/karsilastir/sigir-eti-vs-mercimek) | Güven düzeyi | yüksek — Hakemli veya resmi/hükümetlerarası kaynağa dayanır. | ## Kaynaklar - Joseph Poore & Thomas Nemecek (2018). Reducing food's environmental impacts through producers and consumers. Science, 360(6392), 987-992. — Hakemli makale - Walter Willett vd. (2019). Food in the Anthropocene: the EAT–Lancet Commission on healthy diets from sustainable food systems. The Lancet, 393(10170), 447-492. — Hakemli makale --- Kanonik sayfa: https://www.yesiltercih.org/urun/mercimek Son güncelleme: 2026-10-04 Lisans: CC BY 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/) · Atıf: YeşilTercih (2026), https://www.yesiltercih.org