Sığır Eti (kırmızı et) Karbon Ayak İzi
Sığır Eti (kırmızı et): 60 kg CO₂e / kg (Kaynak: Poore & Nemecek 2018)
Neden?
Sığır, tüm gıdaların en yüksek karbon ayak izine sahiptir. Bunun ana nedeni: inekler sindirim sırasında metan gazı üretir (enterik fermantasyon), metan ise CO₂'den 80 kat daha güçlü bir sera gazıdır. Ayrıca otlak açmak için tropik ormanlar yok edilir.
Bilim ne diyor?
Emisyonların %66'sı çiftlik aşamasından (metan + gübre), %27'si arazi kullanımı değişikliğinden (ormansızlaşma) gelir. Taşıma sadece %0.5'tir — yani 'yerli et' almak neredeyse hiçbir fark yaratmaz.
Sağlık etkisi
DSÖ, işlenmiş kırmızı eti Grup 1 kanserojen olarak sınıflandırdı. Haftada 500g üzeri kırmızı et tüketimi kolorektal kanser riskini %18 artırır (IARC 2015). Türkiye'de kalp-damar hastalıkları ölümlerin %47.7'sini oluşturur.
Türkiye'de durum
Türkiye'de kişi başı kırmızı et tüketimi yıllık 16.6 kg — Avrupa ortalamasının yarısı. Ancak 2010-2017 arası %72 arttı. Güneydoğu Anadolu'nun et ağırlıklı mutfağı günlük 5.54 kg CO₂e üretirken, İç Anadolu sadece 2.01 kg.
Alternatifler
Mercimek (110x daha az), tavuk (10x daha az), tofu (20x daha az)
Sıkça Sorulan Sorular
Sığır Eti (kırmızı et) neden bu kadar yüksek karbon ayak izine sahip?
Sığır, tüm gıdaların en yüksek karbon ayak izine sahiptir. Bunun ana nedeni: inekler sindirim sırasında metan gazı üretir (enterik fermantasyon), metan ise CO₂'den 80 kat daha güçlü bir sera gazıdır. Ayrıca otlak açmak için tropik ormanlar yok edilir.
Bilim sığır eti (kırmızı et) hakkında ne diyor?
Emisyonların %66'sı çiftlik aşamasından (metan + gübre), %27'si arazi kullanımı değişikliğinden (ormansızlaşma) gelir. Taşıma sadece %0.5'tir — yani 'yerli et' almak neredeyse hiçbir fark yaratmaz.
Sığır Eti (kırmızı et) tüketiminin sağlık etkisi nedir?
DSÖ, işlenmiş kırmızı eti Grup 1 kanserojen olarak sınıflandırdı. Haftada 500g üzeri kırmızı et tüketimi kolorektal kanser riskini %18 artırır (IARC 2015). Türkiye'de kalp-damar hastalıkları ölümlerin %47.7'sini oluşturur.
Türkiye'de sığır eti (kırmızı et) durumu nasıl?
Türkiye'de kişi başı kırmızı et tüketimi yıllık 16.6 kg — Avrupa ortalamasının yarısı. Ancak 2010-2017 arası %72 arttı. Güneydoğu Anadolu'nun et ağırlıklı mutfağı günlük 5.54 kg CO₂e üretirken, İç Anadolu sadece 2.01 kg.
Sığır Eti (kırmızı et) yerine daha düşük karbonlu alternatifler neler?
Mercimek (110x daha az), tavuk (10x daha az), tofu (20x daha az)
Tüm ürünler ve karbon sepeti · YeşilTercih Ana Sayfa